Panorama Nederland on Tour

Dit artikel hoort bij: Panorama Nederland in de Praktijk

Dijkgraaf Rogier van der Sande in de cirkel

Tekst Margit Kranenburg
Foto Merlin Daleman, Hoogheemraadschap van Rijnland

‘Inspiratie voor de strijd om ruimte’

Het hoogheemraadschap van Rijnland krijgt net als andere waterschappen veel voor de kiezen. Bouwplannen, de energietransitie, de droogte. Dijkgraaf Rogier van der Sande is nog steeds blij dat hij en zijn medebestuursleden hun periode zo ongeveer startten met een gesprek in Panorama Nederland. “Het paste naadloos.”

Panorama on Tour

Panorama Nederland reist door het land. Op tal van locaties stappen mensen het panorama binnen om een kijkje te nemen in de toekomst van hun leefomgeving. Een goede gelegenheid om in gesprek te gaan over de kansen voor hun dorp, stad of provincie. Zo gaan ook op lokaal niveau mensen aan de slag met het gedachtegoed van Panorama Nederland, om te werken aan de toekomst van ons land.

Klik hier voor een impressie van Panorama on Tour.

“Je kon ook zien waardoor iedereen werd gepassioneerd. Het gebruik van beelden, van bodem, lucht en water, werkte heel goed.”

Panorama Nederland kwam op een perfect moment langs?

“Ja, dik een jaar geleden was het bij ons. Het was onderdeel van ons inwerkprogramma als bestuurders van het waterschap. Het paste naadloos bij alles waar we ons in gingen verdiepen. Ik was toen enthousiast en nu nog steeds. Zo’n mooie cirkel met de naam ‘panorama’ verwijzend naar het Panorama Mesdag. En dan de ronde vorm zodat we er ook echt in konden staan.”

Wat deden jullie als kersvers bestuur in de cirkel?

“De vorm nodigde uit om het gesprek aan te gaan. In het panorama kon je positie kiezen en zo een boeiend gesprek hebben. Je kon ook zien waardoor iedereen werd gepassioneerd. Het gebruik van beelden, van bodem, lucht en water, werkte heel goed. En er is gelukkig heel veel water te zien in het panorama.”

Hoe werkt Panorama Nederland een jaar later nog door?

“We hebben ons laten inspireren om ook zelf met beelden te werken. Bij onze bijeenkomst over ons waterbeheerplan voor de komende zes jaar hebben we met losstaande beeldelementen gewerkt om de opgaven van Rijnland te laten zien. Die lopen heel uiteen. We werken voor een gebied dat tachtig, negentig procent onder zeeniveau ligt, met tweehonderd polders. We hebben steden en dorpen, landbouw, natuur en grote plassen, maar ook Schiphol.”

“We moeten ervoor zorgen dat we altijd voldoende en schoon water hebben.”

Panorama Nederland kijkt verder vooruit. Jullie ook toch?

“Zeker, waterschappen zijn permanent bezig met de komende twintig, dertig, veertig jaar. Natuurlijk gaat mijn enthousiasme over Panorama Nederland niet alleen over de vorm, maar vooral ook om de inhoud. We moeten ervoor zorgen dat we altijd voldoende en schoon water hebben. Daarom zijn we als waterschap altijd bezig met onze eigen kunstwerken, zoals de dijken en de waterzuivering. Tegelijkertijd zijn er bouwplannen en hebben we te maken met de energietransitie en de zorg voor biodiversiteit. Het panorama gaf mij inspiratie voor de continue strijd om ruimte. Ik vind dat water meer leidend moeten zijn bij plannen voor de komende decennia.”

Het werk van een waterschap zou je kunnen zien als een vorm van rentmeesterschap?

“Als je rentmeesterschap opvat in de zin dat besluiten van vandaag ook ten goede komen aan onze kinderen en kleinkinderen, dan vind ik de term prima. Wij staan nu voor grote besluiten die in de verre toekomst invloed hebben en die neem je voor de toekomstige generaties. Een voorbeeld? Neem de vijfduizend woningen die gepland zijn in het gebied waar vliegveld Valkenburg eerst was. Dan heb je het over gebiedsontwikkeling waar alle huidige vraagstukken rondom water samenkomen. De waterzuivering, het verminderen van watergebruik, het opwerken van energie met water in de vorm van thermische energie. Dat heeft natuurlijk veel voeten in de aarde.”

Rogier van der Sande

Rogier van der Sande (1966) is sinds 2017 dijkgraaf van het hoogheemraadschap van Rijnland. Daarvoor was hij onder andere gedeputeerde van de provincie Zuid-Holland en wethouder van de gemeente Leiden. In 2019 is hij voorzitter geworden van de Unie van Waterschappen, de koepelorganisatie.